Büyük Kazak Türkü Hasan Oraltay Vefat Etti


Kazak Türklerini, Türkiye’ye getiren lider Alibek Hâkim’in oğlu Türkiye’deki Kazak Türklerinin önderi, yazar Hasan Oraltay vefat etti.

Almanya’nın Münih şehrinde tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybeden Doğu Türkistan Kazak Türkleri’nin lideri Alibek Hakim’in oğlu Hasan Oraltay,cuma günü Manisa’nın Salihli ilçesinde düzenlenecek törenle toprağa verilecek.

HASAN ORALTAY (Doğu Türkistan 1933-Almanya 2010)

Doğu Türkistan Kazak Türklerinden Hasan Oraltay, Almanya’nın Münih şehrinde 14 Nisan 2010 sabahı vefat etti.

Doğu Türkistan Kazak Türklerinin lideri Alibek Hakim’in oğlu Hasan Oraltay Orta Cüz, Kerey Boyu, Cantekey-Barkı Bögembay kabilesine mensuptur. Almanya’nın Münih şehrindeki Azatlık Radyosu (Radio Liberty) Kazak Bölümü’nde 28 yıl editörlük ve başkanlık görevlerinde bulunan Hasan Oraltay Sovyetler Birliği’nin yıkılışından sonra Bağımsız Kazakistan devletince verilen Uluslararası Kazak Alaş Ödülü ve Kazak Basınının en önemli ödüllerinden biri olan Altın Samuruk (2007) ödüllerine layık görüldü. Kazakistan’ın çeşitli üniversitelerinden Fahri Profesörlükler tevdi edildi. Bağımsızlıktan sonra Kazakistan’ın milli ve siyasi bilincin oluşmasına, yazdığı makaleler, hatıralar, kitaplar ve katıldığı toplantılarla katkıda bulunmuştu. Kazakistan’da İslamiyet’in doğru olarak güçlenmesine de katkıda bulunmak amacıyla Çimkent şehrinde kendi adıyla bir cami yaptırmış, pek çok camii ve mescit yapılmasında maddi destek sağlamış, Türkiye’deki duru İslamiyet’i Kazakistan’da yaygınlaştırmak amacıyla yüzlerce öğrencinin Türkiye’de dini eğitim almasını sağlamak suretiyle Kazakistan’da İslamiyet’in en doğru şekliyle yaygınlaşmasına katkıda bulunmuştur.

Hasan Oraltay, 1933 senesinde Doğu Türkistan’ın Tarbagatay bölgesinde dünyaya gelmiştir. Çocukluğu Tanrı Dağları eteklerinde Erenkabırga bölgesinde geçen Hasan Oraltay, Manas-Savan bölge valisi olan babası Alibek Hâkim’in ve Doğu Türkistan Kazaklarının istiklal mücadelesini çocukluğundan itibaren takip etmiştir. 1949 senesinde Doğu Türkistan’ın Mao güçlerinin eline geçmesiyle Taklamakan Çölü, Tibet düzlükleri ve Himalaya eteklerinden aşarak, Hür dünyaya ulaşmaya çalışan Çin ve Rus birliklerine karşı defalarca silahlı mücadele vererek ulaşan Alibek Hâkim liderliğindeki Kazak göçünün canlı şahidi olmuştur. Doğu Türkistan Kazaklarının bu efsanevi mücadelesini omuzlayan bir babanın oğlu olarak, Hindistan’dan, Türkiye’ye, Türkiye’den Avrupa’ya; Avrupa’dan tekrar doğuya Türkistan topraklarına uzanan basın ve yayın organlarında çalışmıştır. Kazakların bağımsızlık, din ve millet olma mücadelesini bütün hayatı boyunca diline şiar, kalemine malzeme etmiştir.

Doğu Türkistan Kazak Türkleri’nin Türkiye’ye gelişlerinden itibaren gazetelerde başladığı yayın hayatını, 1961 senesinde Hürriyet Uğrunda Doğu Türkistan Kazak Türkleri isimli kitabıyla devam ettirmiştir. Türkiye Cumhuriyeti’nin Kurtuluş Savaşı sırasında Türkistan’daki Kazakların Büyük şairi Magjan Cumabayoglu’nun “Uzaktaki Kardeşime” başlığıyla Türkiye’deki Kardeşlerinin Milli mücadelesini destekleyen şiirini de Büyük Türkçü Mağcan Cumabayoglu isimli kitapçığıyla Türkiye’de ilk defa yayınlayan Hasan Oraltay’dır. 1968 senesinden sonra Almanya’da Demir Perde ülkelerine yayın yapan Radio Liberty (Azatlık Radyosu) Kazakça Bölümünde çalışmaya başladıktan sonra da Kazakların Büyük Hanı Abılay Han hakkında “Abılayhan Destanı” adlı eseri okuyucuların istifadesine sunmuştur. Kazakistan’da Kazak Milli şuurunun yeniden yapılanmasında en büyük etken olan ve Bolşevik devrimi akabinde kurulan, k ısa ömürlü olan Alaş Orda Hükümeti ve o devrin Kazak aydınlarını konu alan “Alaş Türkistan Türklerinin Milli İstiklal Parolası” adlı kitabını yayınlayarak Bağımsız Kazak Devleti’nin Uluslararası Alaş Ödülü’ne layık görülmüştür.

hasan2Soğuk savaş döneminde batı dünyasının demokrasi fikrini yaymada kullandığı en önemli kurumlardan biri olan Radio Free Europe/Radio Liberty (Hür Avrupa Radyosu/Hürriyet Radyosu)nin Kazakça Bölümünde 28 yıl hizmet ederek emekli olan Hasan Oraltay, emekliliği döneminde Kazak dilinde yayınladığı Elim Aylap Ötken Ömür(Vatan İçin Harcanan Ömür) isimli hatıratında yirminci yüzyılın ortalarında Doğu Türkistan’ın Altay-Tarbagatay ve Tanrı Dağlarında başlayan Kazak Türklerinin mücadelesinin 1950′lerden sonra Türkiye Cumhuriyetinde ve Avrupa’da devam edişine şehadet eden hatıralarını dile getirmiştir. Bugün Kazakistan’da dördüncü baskısı yapılmış olan bu eserde, Kazakların hürriyet aşkı, mücadele gücü, milliyetçiliği dini inancının en önemli örnekleri ile kendisinin, ailesinin ve Kazak halkının çilesini dile getiren bu eser 7′den 70′e elden ele dolaşan bir kaynak eser olmuştur.

Yüreği ömrü boyunca Türklük için samimiyetle, heyecanla ve imanla çarpan Hasan Oraltay 77 yıllık hayatı boyunca kendi kendini yetiştirerek, okuyarak, yazarak ve konuşarak vatan, millet için ve Türk milletinin hürriyeti için mücadele etmiştir. Modern görünümünün arkasındaki iman ve inanç gücünü her zaman muhafaza ederek ömrünü sadelikle sürdürmüştür.

Hasan Oraltay; üç kız iki erkek çocuk sahibidir. Haberiniz

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: