TDK’dan ‘Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu’!


Türk Dil Kurumunun 78. kuruluş yıl dönümü dolayısıyla ”Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu” yazılımı, düzenlenen törenle sanal ortamda kullanıma sunuldu.

Türk Dil Kurumu (TDK) Başkanı Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın, TDK’nın 78. kuruluş yıl dönümü nedeniyle kurum binasında düzenlenen etkinlikte yaptığı konuşmada, Mustafa Kemal Atatürk’ün isteği doğrultusunda kurulan TDK’nın Türk dili tarihinde yeni bir dönemin başlangıcı olduğunu söyledi.

Kurumun tarihi ve bugüne kadarki çalışmaları hakkında bilgi veren Akalın, Atatürk’ün kendi döneminde düzenlenen 3 dil kurultayına da katılarak TDK’yı onurlandırdığını dile getirdi.

Atatürk’ün TDK’ya kazandırdığı onurun, yalnızca TDK’nın kurucusu olmak ve etkinliklerine katılmakla sınırlı olmadığını belirten Akalın, ”Türkçe’ye ve Türk Dil Kurumuna çok büyük önem veren Atatürk, bu önemin ve büyük ilgisinin bir göstergesi olarak vasiyetnamesinde mirasında yararlanacaklar arasına Türk Dil Kurumu ile kardeş Türk Tarih Kurumunu alarak bizlere en büyük onuru vermiştir” diye konuştu.

Atatürk’ün Vasiyetnamesi

Atatürk’ün Türkiye İş Bankasındaki hisselerinin gelirlerinden ilgili kurumlara düşen payın vasiyetname hükümleri ve CHP’nin verdiği talimatla her yıl ödendiğini kaydeden Akalın, bu konuda gösterdikleri ilgi ve duyarlılık için CHP yöneticilerine teşekkür etti.

Son günlerde CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun ”Atatürk’ün vasiyetnamesinin Anayasa değişikliğiyle ortadan kaldırıldığına dair görüşler ileri sürdüğünü” anlatan Akalın, şunları söyledi:

”Bu görüşler geçmişte de birkaç kez dile getirilmiş; bugünkü kurumların Atatürk’ün kurduğu ve vasiyetnamesinde belirttiği kurumlar olmadığı ileri sürülmüştür.

Hatta kurumlarımız bu sorunlar karşısında yargıya gittiğinde dava açma ehliyetine sahip olmadıkları bile iddia edilmiştir.

Oysa bu görüşler karşısında yüce Türk yargısı son sözünü söylemiştir. En son 2006 ve 2007 yıllarında sonuçlanan davalarda Türk Dil Kurumunun ve Türk Tarih Kurumunun Atatürk’ün vasiyetnamesinde belirttiği kurumlar olduğu, Anayasa’nın 134. maddesi ve 2876 sayılı Kanun ile de bu kurumların Atatürk döneminde kurulan kurumlar olarak tüzel kişiliğe sahip bulunduğu, bunun tartışmasız olduğu yüce Türk yargısı tarafından kesin hüküm altına alınmıştır.

Kısacası kurumlarımız; bugünkü yapılarıyla, tüzel kişilikleriyle ve Anayasa’nın 134. maddesiyle yüce Atatürk’ün vasiyetnamesinde belirttiği Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumudur. Yüce Atatürk’ün vasiyetnamesinin çiğnenmesi asla söz konusu değildir, asla söz konusu olmayacaktır.”

‘Şapka İşareti Hiçbir Zaman Kaldırılmadı’

TDK’nın son bir yıl içindeki çalışmaları ve yaptıkları hakkında da bilgi veren Akalın, kamuoyunda bilinenin aksine TDK’nın ”bazı harfler üzerindeki şapka işaretini hiçbir zaman kaldırmadığını”, ”çok oturgaçlı götürgeç”, ”ulusal düttürü” gibi sözcükleri de hiçbir zaman türetmediğini belirtti.

Konuşmanın ardından TDK’nın sanal ortamdaki yeni yazılımları ”Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu” ve ”Sıkça Yapılan Yanlışlara Doğrular Kılavuzu” tanıtıldı.

Yazılımların tanıtımını yapan Cumhuriyet Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Recep Toparlı, ‘’sözbul” uygulamasının büyük bir fedakarlık isteyen bir uygulama olduğunu söyledi.

Daha sonra Toparlı, ”Sıkça Yapılan Yanlışlara Doğrular Kılavuzu”nun arama bölümüne bazı kelimelerin yanlış kullanımlarını yazarak doğru kullanımını katılımcılara anlattı.

”Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu”nu da aynı şekilde tanıtan Toparlı, örnek yabancı kelimeler yazarak, bu kelimelerin Türkçe karşılıklarını ekrana yansıttı.

Yaşamakta olduğumuz bilgi çağında ortaya çıkan kültürel, bilimsel vb. gelişmeler tüm varlıkları etkilediği gibi dili de etkilemekte ve yeni sözlere ihtiyacı ortaya çıkarmaktadır. Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu ile söz varlığımıza son dönemde giren yabancı sözlere karşılık önerilmesi amaçlanmaktadır.

Bu kılavuz Yazı dilimizde, bölge ağızlarında, tarihsel metinlerde, çağdaş Türk lehçelerinde var olan söz varlığımız gözden geçirilerek oluşturulmuştur.

Yabancı Sözlere Karşılıklar Kılavuzu

İŞTE TÜRKÇE KARŞILIKLAR

Amblem – Belirtke

Anchorman – Ana haber sunucusu

Aspiratör – Emmeç

Banliyö – Yörekent

Bypass – Köprüleme

Billboard - Duyurumluk

Çip – Yonga

Dart - Oklama

Duayen – Aksakal

Ekspres – Özel ulak

Eküri – Ahırdaş

Gurme – Tatbilir

Happy hour – İndirim saatleri

Kapora – Güvenmelik

Klip – Görümsetme

Light – Yeğni

Lot – Tutam

Metroseksüel – Bakımlı erkek

Migren – Yarım baş ağrısı

Navigasyon – Yolbul

Ordövr – Yemekaltı

Panik – Ürkü

Prime time – Altın saatler

Raket – Vuraç

Reenkarnasyon – Ruh göçü

Self-servis – Seçal

Sürpriz - Şaşırtı

Terör - Yıldırı

Tirbuşon – Burgu

Tribün – Sekilik

Türbülans – Burgaç

Ultrason – Yansılanım

Voleybol – Uçan top

Zapping – Geçgeç

About these ads

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter picture

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

Takip Et

Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın.

Diğer 232 takipçiye katılın

%d blogcu bunu beğendi: